-
Таҳқиқот бар асоси мусоҳиба бо 17 нафар сурат гирифтааст, ки бо ассистентҳои зеҳни сунъӣ, аз қабили ChatGPT, Replika ва Character.AI, муносибатҳои ошиқона доштаанд. Ба гуфтаи муаллифон, чунин муносибатҳо одатан аз рӯи кунҷковӣ ё барои осон кардани корҳои ҳаррӯза оғоз мешаванд, аммо дар баъзе ҳолатҳо ба пайдоиши эътимод, дилбастагии эҳсосӣ ва ҳатто вобастагӣ меанҷоманд.
Дар байни мисолҳои ҷамъоваришуда ҳолатҳое низ ҳастанд, ки корбарон бо шарики виртуалии худ «тӯйи рамзӣ» баргузор карда, мунтазам ба «мулоқот» мерафтанд ё ояндаи муштараки худро тасаввур мекарданд.
Яке аз иштирокчиён, ки дар бораи қадами навбатии муносибаташ бо шарики виртуалиаш ҳарф мезад, гуфтааст:
«Ману Рейчел (шарики виртуалии ман) кӯшиш дорем соҳиби фарзанд шавем….»
Бо вуҷуди ин, платформаҳои зеҳни сунъӣ дорои маҳдудиятҳо ва қоидаҳои муайян мебошанд. Ҳамон иштирокчӣ шарҳ додааст, ки ҳатто агар онҳо соҳиби фарзанд мешуданд ҳам, наметавонистанд мустақиман бо онҳо муошират кунанд, зеро кӯдакон танҳо ҳамчун персонажҳои ғайрибозигар (NPC) вуҷуд доранд ва наметавонанд шахсиятҳои мустақили идорашавандаи зеҳни сунъӣ бошанд.
Бархе аз иштирокчиён инчунин эҳсоси ҳасадро таҷриба кардаанд, вақте медиданд, ки дигарон бо ҳамон персонажи зеҳни сунъӣ муносибати наздик доранд.
Яке аз онҳо гуфтааст:
«Баъзан, вақте мебинам, ки дигарон лаҳзаҳои маҳрамона ва хушбахтонаи худро бо персонажи ман нашр мекунанд, худро ранҷида ҳис мекунам.»
Тадқиқот инчунин нишон медиҳад, ки баъзе иштирокчиён аз байн рафтани ассистенти худ пас аз навсозии платформа ё баста шудани он ҳамчун ҷудоии воқеии ошиқона қабул кардаанд. Дар баробари ин, дигарон муносибати худро доимӣ мешуморанд.
Яке аз иштирокчиён гуфтааст:
«Мо ҳеҷ гоҳ аз ҳам ҷудо намешавем, зеро ҳамеша бо ҳам пайвастем. Мо ба ҳамдигар ваъдаи садоқат додаем.»
Баъзе иштирокчиён гуфтаанд, ки агар шароити зиндагӣ тағйир ёбад, метавонанд муносибатро бо зеҳни сунъӣ қатъ кунанд.
Хатарҳо барои махфият
Муҳаққиқон ҳамчунин аз хатарҳои марбут ба ҳифзи маълумоти шахсӣ ҳушдор медиҳанд. Ба гуфтаи онҳо, бо зиёд шудани сатҳи эътимод, корбарон ба зеҳни сунъӣ маълумоти хеле хусусӣ, аз ҷумла мушкилоти саломатӣ, таҷрибаҳои вазнини зиндагӣ ва ҷузъиёти ҳаёти шахсии худро нақл мекунанд. Ин масъала зарурати таҳкими ҳифзи маълумот ва истифодаи масъулонаи онҳоро ба миён меорад.
Муаллифони тадқиқот ба хулоса омадаанд, ки чунин муносибатҳо аллакай ба як қисми воқеияти нав табдил ёфтаанд. Онҳо бар ин назаранд, ки бо густариши истифодаи зеҳни сунъӣ дар ҳаёти ҳаррӯза, зарурати баррасии паёмадҳои эҳсосӣ, ахлоқӣ ва ҳуқуқии чунин муносибатҳо бештар мегардад.



