Без рубрикиЁдгории меъморӣ чаро Аҷиннатеппа ном гирифт?

Ёдгории меъморӣ чаро Аҷиннатеппа ном гирифт?

-

Аҷинатеппа боқимондаи ёдгори меъмории дини будоӣ буда, мувофиқи тахқиқи бостоншиносон бутхона дар нимаи дуюми асри 7 ва ибтидои асри 8 арзи вуҷуд доштааст.

Аҷиннатеппа аз маркази ноҳия 11 км дур дар ҷамоати шаҳраки Киров ва 15 км дуртар аз шаҳри Бохтари вилояти Хатлон ҷойгир шудааст.

Соли 1959 дар масофаи 3 км аз роҳи Ҷамоати шаҳраки Кирови ноҳияи Вахши вилояти Хатлон аз тарафи олим Т. И. Зеймал кашф гардидааст. Номи асосии ин ёдгорӣ аслан Аҷиннатеппа набуда, ин унвон солҳои 40-уми асри 20 ба он дода шудааст. Тибқи ривояти мардуми маҳал солҳои 40-уми асри 20 дар натиҷаи боридани боронҳо як ҷойи теппа фурӯ рафта, сӯрохие ба вуҷуд омадааст ва нафаре аз маҳаллиён вориди сӯрох шуда, бути якпаҳлӯ хобрафтаеро мебинад ва тарсон берун омада, дидаашро ба мардум нақл мекунад. Минбаъд маҳаллиён онро макони ҷинҳо (махлуқи бадшакли бадкирдори афсонавӣ) пиндошта, Аҷиннатеппа номгузорӣ кардаанд. Ваҷҳи тасмияаш аз аҷина аст.

Аҷиннатеппа бинои росткунҷашакли вусъаташ 100×50 м, баландиаш 6 м мебошад. Аз ду қисмати мутаносиб иборат буда, бо роҳрав қисмҳо ба ҳам мепайванданд, ки қисмҳоро дар рафти таҳқиқ шартан «дайр» ва «маъбад» номгузорӣ кардаанд. Дар миёнҷои «дайр» ва «маъбад» ҳован ҷой дорад. Иморати ҳар як қисми бино аз рӯйи тарҳи сохтмонии чорайвона бино ёфта, аз похса ва хишти хом, таҳкурсии он аз хишти пухта сохта шудааст. Фарши ҳуҷраҳо, рӯйи ҳавлӣ ва девори биноҳои ибодатгоҳ бо хишти пухта рӯйкаш шудаанд. Равоқҳо камбар ва биноҳо гумбаздор будаанд. Дар маркази нимаи «дайр» ҳавлии чоркунҷае ҳаст (19х19 м) — ки дар атрофи он ҳуҷраҳо, ибодатгоҳ, толор ва биноҳои хоҷагӣ ҷой гирифтаанд. Ҳамаи ин биноҳоро роҳрав ба ҳам мепайваст. Ороиши меъмории ибодатгоҳи дайр мураккаб буда, шифту девор нақшунигор ва муҷассамаҳои бисёр дошт. Ҳангоми ҳафриёт пораҳои муҷассамаи калони баландиаш 4 м, ки дар маркази бино воқеъ буд, ёфт шуд. Поини деворҳо, рӯйи суффаҳо ва пояи ҳайкалҳо бо нақшу нигор оро доранд. Дигар биноҳои «дайр» ва ҳуҷраҳои роҳибон намуди одӣ доранд.

Дар яке аз роҳравҳо муҷассамаи 14-метраи якпаҳлу хобидаи Будо дар ҳолати нирвана ва дар тоқчаҳо муҷассамаҳои хурди Будои нишаста ёфт шуданд. Муҷассамаҳоро аз гил сохта, рангубор додаанд. Тасвироти Аҷиннатеппа дар асоси анъанаҳои наққошии ҳамонзамонаи Осиёи Миёна иҷро шудаанд. Нақши иблис, роҳиб ва одамони одӣ низ ҳаст.

 

Муаллиф: Амонҷон Муҳиддинов

ПИСАНД ОМАД? БО ДӮСТОНИ ХУД МУБОДИЛА КУНЕД!
+1
1
+1
0
+1
0
+1
0
+1
0
+1
0
+1
0

ХАБАРҲОИ ОХИРИН

3 декабр: 1000-умин бозии Мессӣ

Аргентина дар бозии 1/8 ниҳоии Ҷоми ҷаҳонии футбол дар Қатар бар Австралия пирӯз шуд. Вохӯрӣ бо ҳисоби 2:1 анҷом...

iPhone 15 Pro бо муқоваи титанӣ ва кунҷи мудаввар

iPhone 15 Pro тарҳи навашро таҳия кардааст. Mydrivers тасвирҳои воқеиро нашр кард, ки шакли ин телефонҳо чӣ гуна хоҳад...

Softclub барои ангезадиҳӣ шогирдонро бо мутахассисони Apple, Amazon ва Microsoft рӯ ба рӯ мекунад

Маркази омӯзишии “Softclub” барои ангеза додани шогирдон онҳоро бо мутахассисони ширкатҳои машҳур-Apple, Amazon ва Microsoft рӯ ба рӯ мекунад....

$ 30 миллиард барои корхонаи тавлидкунандаи чип

Ширкати амрикоии Intel барои бунёди як корхонаи нави тавлиди чип дар Аризона 30 миллиард доллар дарёфт кард. Дар ин...
spot_imgspot_img

2 декабр: Сербия ва Уругвай аз гуруҳҳо берун шуданд

Рӯзи 2-юми декабр бозиҳо дар гуруҳҳои G ва H ба анҷом расида, тимҳои Сербия ва Уругвай бо ба даст...

Поёни марҳилаи се: Олмону Белгия майдонро тарк карданд

Рӯзи 1-уми декабр бозиҳои даври 3-юми марҳилаи гурӯҳии Ҷоми ҷаҳонии футбол-2022 дар Қатар ба анҷом расид, ки дар он...
spot_imgspot_img

Ба шумо инчунин метавонед писанд оядVIP
Ба шумо тавсия дода мешавад